Deze leidraad van Rijkswaterstaat beschrijft hoe je systematisch in beeld brengt welke reizigers en omgevingsfactoren geraakt worden door werkzaamheden en andere ingrepen, en welk handelingsperspectief zij hebben. De kern is een stapsgewijze analyse van gebied, verkeersstromen, doelgroepen en alternatieven, als basis voor het kiezen van passende Slim Reizen-maatregelen. In deze webomgeving fungeert de leidraad als inhoudelijke “brug” tussen hinderaanpak en mobiliteitsmanagement: van abstract hinderprofiel naar concrete doelgroepen en beïnvloedingskansen.
Kerninhoud in relatie tot hinder
De leidraad reizigers- en omgevingsanalyse:
- Werkt een proces uit van vraagverkenning naar reizigersprofielen: welke herkomsten en bestemmingen spelen, wanneer reizen mensen, met welk doel en met welke modaliteit.
- Laat zien welke gegevensbronnen hiervoor kunnen worden gebruikt (telling, herkomst–bestemmingsinformatie, enquêtes, modeluitkomsten, lokale kennis) en hoe je die combineert.
- Helpt doelgroepen te segmenteren in logische reizigersprofielen (bijvoorbeeld forensen, logistiek, bezoekers, onderwijs), inclusief hun beschikbare alternatieven in tijd, route en modaliteit.
- Verbindt hinder met handelingsperspectief: voor welke groepen is een modaliteits- of tijdstipverschuiving realistisch en voor welke niet, en wat betekent dit voor de inzet van Slim Reizen-maatregelen.
- Leidt naar een overzicht van kansrijke richtinggevende maatregelen en aandachtspunten, dat als input dient voor het samenstellen van een maatregelenpakket en eventuele KEA.
Gebruik in de processtappen
In de processtap Programmeren en beheren wordt de leidraad gebruikt om bij programmeringskeuzes niet alleen naar intensiteiten en wegvakken te kijken, maar expliciet naar de reizigers die hinder ondervinden en hun alternatieven. Dit ondersteunt de afweging of en waar Slim Reizen-maatregelen worden ingezet naast of in plaats van infrastructurele maatregelen. In de stap Plannen voorbereiden vormt de Leidraad reizigers- en omgevingsanalyse het werkdocument voor de projectmatige analyse: stap-voor-stap uitwerken van gebied, stromen, reizigersprofielen en handelingsperspectief, als input voor BLVC- en mobiliteitsmanagementplannen. In de stap Monitoren en analysere helpt de leidraad om monitoringdata (reistijden, volumes, modal split, gebruik van alternatieven) te interpreteren vanuit de eerder gedefinieerde reizigersprofielen.
Beperkingen en aandachtspunten
De leidraad richt zich op het analyseren van reizigers en omgeving ten behoeve van Slim Reizen en gaat beperkt in op de uitwerking van infrastructurele maatregelen, verkeersmanagement of communicatie. De methode veronderstelt dat er voldoende data en analytische capaciteit beschikbaar zijn; kleinere wegbeheerders of projecten met weinig data zullen de aanpak soms moeten vereenvoudigen. De uiteindelijke keuze en uitwerking van maatregelen (pakketsamenstelling, kosten–baten, communicatie) worden in andere leidraden ingevuld en vallen niet binnen de scope van deze publicatie.
Naar publicatie:
• Leidraad reizigers- en omgevingsanalyse (pdf)
